1-QISM: ZULMAT
Detektiv qissa
Men bu voqeaning guvohi emasdim… Men uning ichida edim.
Muallif: Hayo xonim
Bu 2016-yilning oxiri edi.
Soat kechki o‘n birdan oshgan, stol chirog‘i xonani xira yoritib turardi. Men qalamimni barmoqlarim orasida aylantirib, oppoq sahifaga tikilgancha o‘tirardim. Yangi hikoyam uchun munosib boshlanish topolmasdim.
Shu payt telefonim jiringladi. Ekranda notanish raqam.
Bunchalik kech kim qo‘ng‘iroq qiladi? Bir oz ikkilanib, go‘shakni ko‘tardim.
— Eshitaman.
— Kechirasiz, bunchalik kech bezovta qilyapman, — dedi erkak kishi. Ovozi bo‘g‘iq, charchoqqa to‘la edi. — Ismim Sherzod. Tergovchiman. Siz bilan bir ish haqida gaplashishim kerak. Buni telefonda tushuntirib bo‘lmaydi.
— Qanday ish?
Go‘shakda bir necha soniya sukunat cho‘kdi.
— Bir qiz haqida. Ismi Zamira. Ish yopilgan, lekin menimcha, uning hikoyasi yozilishi kerak.
— Nega aynan men?
— Chunki siz odamlarning dardini yozishni bilasiz. Hikoyalaringizni o‘qiganman.
— Qachon uchrashamiz?
— Ertaga soat o‘nda, prokuratura binosi. Uchinchi qavat, o‘n to‘rtinchi xona.
Aloqa uzildi. Men telefonni stolga qo‘ydim. Xonada yana sukunat hukm sura boshladi, lekin endi xayolimda hech qanday hikoya yo‘q edi. Faqat bitta ism jaranglardi.
Zamira.
O‘sha kecha uzoq uxlay olmadim.
Ertasi kuni osmonni quyuq bulutlar qoplagan, ko‘chalarda kuzning so‘nggi kunlariga xos mungli sokinlik hukm surardi. Qora paltomni kiyib, sumkamga daftar bilan qalamni soldim. Ichimda g‘alati bezovtalik bor edi, go‘yo yuragim bugun eshitadiganlarimni oldindan sezayotgandek.
Prokuratura binosining uzun koridori huvillab yotardi. Devorlar xira yashil, havoda eski qog‘oz va tamaki hidi. O‘n to‘rtinchi xona eshigini taqillatdim.
— Kiring.
Sherzod qirq yoshga yetmagan, lekin sochlariga ertaroq oq oralagan odam edi. Qora kostyum, bo‘shashgan galstuk. Stolida qalin qo‘ng‘ir papka va kuldon turardi.
— Keldingiz. Rahmat.
Xona burchagidagi kresloda bir ayol o‘tirardi. Yoshi elliklardan oshgan, boshida eski ro‘mol. Qo‘llari orasida mayda gulli, rangi o‘chgan matoni mahkam siqib olgandi. Ko‘zlari qizargan, yuzida chuqur qayg‘u.
— Bu Zamiraning onasi, — dedi Sherzod past ovozda. — Men bu ishni yillar oldin yopganman. Lekin bu ayolning ko‘nglida hali ham javobsiz savollar bor.
— Nega meni tanladingiz?
— Ba’zi voqealar hujjatlarda qolib ketmasligi kerak. Odamlar ularning ortida tirik insonlar borligini bilishi kerak. Faqat bir narsani so‘rayman: shoshilib yozmang. Hammasini eshitmaguningizcha xulosa chiqarmang.
Ayol sekin boshini ko‘tardi.
— Siz yozuvchimisiz?
— Ha, opa.
— Unda qizim haqida yozing. Men ko‘p narsa so‘ramayman.
Sherzod papkani oldimga surdi. Birinchi sahifada surat bor edi: boshida onasi ushlab turgan ro‘mol o‘ralgan, ko‘zlari kulib turgan qiz. Pastida bitta ism yozilgan edi:
Zamira Mahkamova.
— Juda chiroyli qiz ekan, — dedim beixtiyor.
— Chiroyli edi, — dedi ayol. — Tashqi ko‘rinishi bilan emas, qalbi bilan ham. Hech kimga yomonlikni ravo ko‘rmasdi.
— Keyin nima bo‘ldi, opa?
— O‘sha kuni men unga: «Qizim, bugun kech qolma», degandim. U eshik oldida menga qarab jilmaydi, keyin ko‘chaga chiqib ketdi. Men o‘shanda bu uni so‘nggi marta ko‘rayotganimni qayerdan bilardim?
U yig‘isini to‘xtata olmadi. Men daftarimni sekin yopdim. Bu voqeani shunchaki yozib qo‘yish yetarli emasligini angladim.
Sherzod papkani yopdi.
— Hali hammasini bilmaysiz, Hayo xonim.
Izohlar
0