HikoyaMANQURTLAR
1-QISM
Bolalar uyida ulg‘aygan Akbar odamlarga nafrat bilan qarardi.
Uning ko‘zlarida bolalarga xos beg‘uborlik allaqachon so‘ngan edi. Atrofidagi odamlar kulsa, u bu kulgining ortidan qandaydir yolg‘on izlar; kimdir mehr bilan gapirsa, uning samimiyligiga shubha qilardi.
Bu yerda yashayotganiga ota-onasini ayblardi.
Har kuni ichida bir xil savol aylanardi:
“Nega meni tashlab ketishdi?”
Bu savolga javob topolmagani sari, uning yuragida g‘azab kuchayib borardi.
Aslida esa uning bolalar uyiga tushishida onasining zarracha ham aybi yo‘q edi.
Akbar besh yoshigacha onasi bilan baxtli hayot kechirdi. Onasi uni yolg‘iz o‘zi katta qilardi. Otasi haqida esa Akbar hech narsa bilmasdi.
Onasi uning uchun butun dunyo edi.
Ammo o‘sha dunyo bir kunda qulab tushdi.
Akbar besh yoshga kirganida, onasi avtohalokat tufayli bu olamni tark etdi.
Uning bolalarcha xotirasida onasining yuzi tobora xiralashib borardi. Ba’zan u onasining ovozini eshitgandek bo‘lardi. Ba’zan esa uning qo‘llarining iliqligini eslashga urinardi.
Ammo yillar o‘tgan sayin xotiralar ham undan uzoqlashardi.
Akbar bundan qo‘rqardi.
Chunki onasini unutish — go‘yo uni ikkinchi marta yo‘qotishdek tuyulardi.
Keyin uni bolalar uyiga olib kelishdi.
Shundan so‘ng Akbarning bolaligi tugadi.
---
U bolalar uyidagi boshqa bolalar singari temir panjara ortidan ota-onasini kutmasdi.
Boshqalar darvoza tomonga yugurib borishganida, Akbar chetda turardi.
Kimdir:
— Dadam albatta keladi, — desa, u ichida kulardi.
Kimdir onasi olib keladigan sovg‘alar haqida gapirsa, Akbar yuzini burardi.
“Kutaveringlar...”
Uning ichidagi ovoz tobora qattiqlashib borardi.
“Hech kim kelmaydi.”
U sport bilan, ayniqsa, karate bilan shug‘ullana boshladi.
Sport zali uning uchun oddiy mashg‘ulot joyi emasdi.
Bu yerda u o‘zini kuchli his qilardi.
Bu yerda hech kim uni yetim demasdi.
Hech kim unga achinmasdi.
Har bir mashqda u ichidagi g‘azabni zarbaga aylantirardi.
Har bir zarbada kimdandir qasos olayotgandek bo‘lardi.
U hali kimdan qasos olishini aniq bilmasdi.
Ammo bir narsani aniq bilardi:
Bir kun kelib, u hech kimga muhtoj bo‘lmaydi.
Hech kim uni tashlab keta olmaydi.
Chunki Akbar hech kimni o‘ziga yaqinlashtirmaydi.
---
Oltinchi sinfda o‘qiyotganida, bir kuni uni ko‘rish uchun o‘rta bo‘yli, muloyimgina bir ayol keldi.
— Akbar, seni ko‘rgani kelishibdi. Chiq, — dedi tarbiyachi qiz.
— Kim?
Akbarning ovozida hayratdan ko‘ra ehtiyotkorlik ko‘proq sezilardi.
“Meni kim ham ko‘rgani kelardi?”
— Xolang.
Akbarning yuragi bir lahzaga tez urib ketdi.
— Yana qanaqa xola?
U ayolning oldiga bordi.
Sevara unga mehr bilan qaradi.
Akbar esa uning ko‘zlariga tikilib, nimanidir izlagandek bo‘ldi.
Mehrmi?
Achinishmi?
Yolg‘onmi?
U hali bilmasdi.
Sevara singlisi haqida gapira boshlaganida, Akbarning ichida yillar davomida ko‘milgan xotiralar asta-sekin uyg‘ondi.
Onasi.
Uning ovozi.
Uning qo‘llari.
Uy.
Va keyin...
bo‘shliq.
— Singlim, ya’ni sening onangni, uydan ketganidan keyin boshqa ko‘rmadim, — dedi Sevara. — Yaqinda sen va onang haqida xabar topdim. Mana, seni olib ketgani keliyapman.
Akbar indamadi.
Ammo ichida nimadir sinib ketgandek bo‘ldi.
U shu paytgacha hech kimga bildirmagan bir orzusi borligini o‘sha lahzada anglab yetdi.
“Balki bu safar meni tashlab ketishmas...”
Ammo boshqa bir ovoz darhol bunga qarshi chiqdi:
“Ishonma.”
Akbar o‘z hislariga ishonmasdi.
Chunki u ishonishning narxi qanchalik og‘irligini bilardi.
---
Sevara uni olib ketdi.
Yangi uy.
Yangi odamlar.
Yangi hayot.
Sevaraning eri va uch farzandi Akbarga mehribon munosabatda bo‘lishdi.
Ammo Akbar mehrni qabul qilishni unutgan edi.
Kimdir unga yaxshi gapirsa, u buning ortidan nimadir kutardi.
Kimdir uni maqtab qo‘ysa, shubhalanardi.
Kimdir unga yordam bersa, ichida:
“Buning evaziga nima so‘raydi?”
degan savol paydo bo‘lardi.
Uning qalbida mehr uchun joy bor edi.
Ammo o‘sha joyning eshigi zanglab, yillar davomida yopiq qolgan edi.
---
Yillar o‘tdi.
Akbar ulg‘aydi.
U tashqaridan ancha vazmin ko‘rinardi.
Ammo ichida hamon besh yoshli bola yashardi.
Onasini kutayotgan bola.
Darvoza tomon qarab turgan bola.
Nega tashlab ketilganini tushunolmagan bola.
Akbar bu bolani yomon ko‘rardi.
Chunki u o‘zini ojiz his qilardi.
Ojiz bo‘lish esa Akbar uchun eng yomon narsa edi.
Shuning uchun u o‘zini kuchli qilib ko‘rsatardi.
Hech kimga hislarini bildirmasdi.
Hech kimga yuragini ochmasdi.
---
To‘qqizinchi sinfda o‘qiyotgan paytida Sunnat uni chaqirdi.
— Qara, anavi qizni.
Akbar qizga qaradi.
Bu Madina edi.
Sunnat uning haqida gapira boshladi.
Akbar avvaliga befarq edi.
Ammo Sunnatning qizga munosabati undagi eski g‘azabni uyg‘otdi.
“Nega odamlar boshqalarga shunday munosabatda bo‘lishadi?”
Bu savol bir lahza xayoliga keldi.
Keyin u yana o‘zini ichidan bo‘g‘di.
“Menga nima?”
Madina:
— Yaqinlashma menga, yetimchalar! — deb baqirganida esa, o‘sha birgina so‘z Akbarning ichidagi yillar davomida yig‘ilgan g‘azabni portlatib yubordi.
Yetim.
Bu so‘z unga oddiy haqorat emasdi.
Bu uning butun bolaligi edi.
Temir panjara edi.
Bo‘sh darvoza edi.
Kutish edi.
Onasini yo‘qotish edi.
Va eng muhimi — o‘zini keraksiz his qilish edi.
Akbar bir lahzaga Madinani emas, o‘zining bolaligini ko‘rgandek bo‘ldi.
Uning ko‘z oldidan bolalar uyidagi kunlar o‘tdi.
Ota-onasini kutib deraza yonida turgan bolalar.
Ularning ko‘zidagi umid.
Va o‘zining sovuq, bo‘sh nigohi.
Shu payt ichidagi g‘azab aqlidan ustun keldi.
Keyingi voqealar esa uning hayotidagi eng og‘ir xotiralardan biriga aylandi.
U qilgan ishining oqibatini o‘sha paytda anglamadi.
Ammo tun yarmida ham ko‘zlarini yumganida, o‘sha kun xayoliga qaytardi.
---
Dastlab Akbar qo‘rqib yashadi.
Har bir qadam tovushidan cho‘chirdi.
Kimdir uning ismini chaqirsa, yuragi siqilardi.
Ba’zan oynaga qarab:
“Men nima qildim?”
deb o‘zidan so‘rardi.
Ammo javob topolmasdi.
Keyin u o‘zini oqlashga urindi.
“U meni haqorat qilgandi.”
Bu gapni o‘ziga qayta-qayta takrorlardi.
Ammo ichidagi boshqa ovoz bunga ishonmasdi.
“Bu bahona.”
Akbar o‘sha ovozni bo‘g‘ishga harakat qildi.
Vaqt o‘tishi bilan voqeani unutishga urindi.
Lekin odam ba’zi narsalarni unutmaydi.
U faqat ular bilan yashashni o‘rganadi.
Madinani ko‘rib qolsa, Akbarning yuragi g‘alati siqilardi.
U qizning ko‘zlariga qarashdan qochardi.
Chunki u yerda nafratni emas, o‘zining aksini ko‘rishdan qo‘rqardi.
---
Bir kuni Sunnat:
— Akbar, ertaga maktabdan keyin bir joyga boramiz. Tayyor tur, — dedi.
Akbar uning yuziga qaradi.
Sunnat kulib turardi.
Ammo Akbarning ichida tushunarsiz bezovtalik paydo bo‘ldi.
— Qayerga?
— Keyin bilasan.
Ertasi kuni kechga yaqin Sunnat yana keldi.
— Ey, kiyinib chiq! Senga aytgandim-ku, tayyor bo‘lib tur deb.
— Qayerga boramiz?
— Shahardan bir ayol kelibdi. Uning uyiga boramiz.
Akbarning ko‘ngli g‘ash tortdi.
— Unikida nima qilamiz?
Sunnat kuldi.
— Ey, yosh bolamisan? O‘n yetti yoshga kirding-u, hali ham tushunmaysanmi?
Akbar jim qoldi.
— Uning qizi bor ekan...
Sunnat o‘sha kungi voqeani eslatdi.
— Madina bilan...
— Ha...
Akbarning ovozi juda past chiqdi.
Sunnat gapida davom etdi.
Akbar esa uni eshitayotgandek bo‘lsa-da, aslida boshqa narsani o‘ylardi.
Uning ichida ikki xil ovoz kurashardi.
Biri:
“Bor.”
Ikkinchisi esa:
“To‘xta.”
Akbar ko‘zlarini yumdi.
U bolaligidan beri o‘zini kuchli deb bilardi.
Ammo shu lahzada ilk bor o‘zining kuch emas, ichidagi qorong‘ilik tomonidan boshqarilayotganini sezdi.
Va bundan qo‘rqdi.
Izohlar
0